De Armeense genocide

…  /  Nederland  /  Nederlandse pers  /  1924–1940  /  Turkije in den Volkenbond

Het Volk, 19 juli 1932
Bron: Delpher

Turkije in den Volkenbond

Sedert gisteren is Turkije lid van den Volkenbond. Er is van zijn intrede weinig ophef gemaakt. De buitengewone algemeene vergadering, bijeengeroepen voor de behandeling van het conflict tusschen China en Japan, is nog altijd niet gesloten: een commissie uit negentien regeeringen houdt haar slapende wakker, en kan, daar toch allen te Genève bijeen zijn voor de ontwapening, ze van tijd tot tijd bijeenroepen. Zoo is zij in een verloren uur even samengekomen, heeft Turkije in haar midden opgenomen, en de heeren gingen koffiedrinken.

Geneert men zich over het lidmaatschap van Turkije? Er zijn wel andere leden van den Volkenbond, die door ons Europeanen, die aan zelfverheffing geen gebrek hebben, voor niet geheel vol worden aangezien. Wij zullen geen namen noemen; wij willen niemand kwetsen. Turkije is een staat, die eerder belangstelling verdient dan iets anders; het grootste bezwaar dat wij tegen het huidige regime hebben, is, dat het nog altijd eerbied heeft voor menschenlevens. Maar misschien is juist zijn intrede in den Volkenbond het begin van beterschap.

Vele tientallen jaren droeg de sultan van Turkije ln Europa den naam groot-moordenaar. Vele malen hebben de regeeringen van de groote mogendheden beraadslaagd over het uitmoorden van de Armeniërs. Zij hebben er geen eind aan kunnen, en ten deele ook niet aan willen maken. De eerste Algemeene Vergadering van den Volkenbond was vervuld van de klachten van Robert Cecil en anderen over de beestachtige wreedheden waarmee de Turken opnieuw de Armeniërs poogden uit te moorden. Onze Belgische partijgenoot Lafontaine riep den grooten mogendheden toe: gij beschikt nogal over uw wapens uit den oorlog; brengt den Turk tot rede: "de l'audace; de l'audace!" Hetwelk, in het Hollandsch vertaald, ongeveer luidt: slaat er op!

In 1922 is Europa opnieuw vervuld van afgrijzen over de manier waarop de Turken de Grieken verjoegen uit Klein-Azië; de brand van Smyrna is nog in ieders geheugen. Het is geen zachtmoedig volk, dat thans tot den Volkenbond is toegelaten; maar de Volkenbond wil alle volken samenbrengen; als men alleen de zachtmoedigen wilde toelaten, zouden er heel wat moeten worden uitgesmeten.

Wij laten het bij dit praatje; alleen willen stellen wij nog de vraag stellen: is Turkije misschien de voorlooper, de wegbereider, voor Rusland? In dat geval zouden wij zijn intrede met groote vreugde begroeten.